153

baon anggina paduahon Oppu-oppu na Godang raa tinodohonna ti- nodohonna muse Naga-naga ni Sombaon sianggian namuse sombaon na humaliang na humaloho i ma pangaratopan goar ni sombaon. Vervolgens worden opgesomd: soorten van aarde (tano), andor (vele soorten, elk met een korte beschrijving van het uiter lijk en het nut ervan), onheil voorspellende verschijnselen (te beginnen met tunggul bauta na beguon);wat men moet doen als men zekere onheilspellende slangen ziet, en evenzo over andere diersoorten, wilde en tamme. Op blz.172 begint Mula ni haju, een beschrijving van verschillende soorten van bo men met hun kenmerken en hun nut. Op blz.181 volgen de slin gerplanten (andor), gomsoorten, vogels (bijv.de zwaluw: dja- ha raksa ni pidong leang-leang na pahae na pahulu parhabang- na na so ra lodja habang do i pidong leang-leang i tano do asar ni leang-leang i birong pamatangna na saina ni pat do balgana asa i ma raksa ni pidong na pahae na pahulu habang idaon ni halak habang di toru ni langit di atas ni tano di liang batu do parasaranna asa i ma raksa ni pidong leang- leang di harangan. Op blz.191 volgen soorten van vijgebo- men (hariara). Van 192 af: pangaraksaon benamingen van aller lei dingen met hun nut. Bij een stuk dat handelt over tung- gar (dood hout).op het land en in het water heeft vdT ge schreven "onverstaanbaar"; hij zal het later wel begrepen hebben, want bijzonder onduidelijk is het niet. Het laatst wordt de zon behandeld, en daarbij sluit dan op blz. 200 aan het stuk over de twist van de zon en de maan (OVB 3a). Het stuk behoort dus eigenlijk niet helemaal in de ru briek "volksbeschrijving" maar is een soort van Batakse en cyclopedie, met allerlei wetenswaardigheden. De kolophon op blz.208 luidt: asa i ma ganup na huraksa- hon ni raksa ni nasa na tubu di atas ni tano nasa na di toru ni langit i ma na binoto i ma sinurathon i ma na ni- ingot i ma sinuratton asa unang manarita si tuan na torop ale. Dan nog een zegenwens, en een tabas ni pangurason en tabas ni taoar, beide beginnend met binsumirla, en groten deels uit abracadabra bestaande. Or.3402 p.1-3 en 105-304. Van dit geheel door Guru Tinandangan uit Naipospos geschre-