116

424

kan vinden en doden hem. Andere bosspoken zijn Datu Sulambak Golang- golang, in Mandailing Dja Sulembe genoemd, in Minangkabau Si Kulambai (zie boven blz. 26 n. 1) en de antuara, letterlik ficusboomspook. Deze beiden zijn erg verzot op vlees. In de Mandailingse verhalen komen ook aan het Minangkabaus ontleende namen als djihin of djim en urang bunijan voor. Wij noemen eerst (92—101) de verhalen, waarin de aanraking der mensen met de geesten van vijandige aard is, daarna (102—109) die, waarin een meer vriendschappelik verkeer wordt beschreven. 92. Si Radja Lundu di Pahu. Inhoudsopgave boven blz. 37 evv. naar Cod. 3414 p. 279—291 ; Toba. Andere redacties : a. Torsa-torsa no. 4 : A (jongste van zeven vrouwen door haar medevrouwen in het water gegooid) B (zoon Si Lundu ni Pahu) C (hij overwint buffelhoeders in het spel, deze binden hem ; in zijn weeklacht noemt hij zijn moeder, waardoor zijn vader hem herkent) E (medevrouwen op de trap gebonden en betreden), b. Si Tumbur ni Pahu, OBT no. 6 : ABC, ongeveer als de vorige variant. Voor-lndiese varianten van dit verhaal vindt men bij Parker no. 48 opgegeven. Het Bataks stemt het meest overeen met Day, Folk-tales of Bengal no. 7. Het volgt het Voor-lndiese origineel vrij getrouw ; sommige afwijkingen zijn uit de invloed van andere verhalen te verklaren. Zo is het verbod, de jongen vondeling te noemen, ontleend aan het sprookje van het huwelik met een hemelse prinses (no. 115—117), de straf van het betreden aan no. 69 of 78. De Voor-lndiese raksasï is een homang geworden. In de Voor-lndiese varianten zijn de vrouwen' die in het ravijn geworpen worden, gewoonlik zeven in getal, hier is de homangvrouw de zevende. Daar bewaart de jongste der zeven vrouwen haar portie van de zes kinderen, en verdeelt deze voorraad wanneer haar eigen kind geboren wordt ; op dezelfde wijze redt de Bodhisattva zijn vrouw in Jataka no. 193. Deze list was de Batakse verteller blijkbaar te ingewikkeld. In de Voor-lndiese varianten wordt de jongen gewoonlik door de raksasï met een Uriasbrief naar haar ouders gestuurd ; deze episode moet ook in het Bataks oorspronkelik tot het verhaal behoord hebben, zoals blijkt uit 142 b, een verhaal waarin eveneens een Uriasbrief voorkomt, en waarvan de held de naam Si Pau Londu draagt, die identiek is met Si Lundu ni Pahu. — Vgl. over dit verhaal nog Cosquin, CPL I, Intr. p. XXX. Een veel meer van het origineel afwijkende Balinese bewerking vonden wij nog vermeld bij Juynboll, Catalogus p. 180 (Cod. 4475). — Over het motief van het leven van een reus, dat in een vogel of voorwerp ligt, is zeer veel geschreven ; we noemen slechts Bolte-Pollvka III p. 439 evv. en uit de laatste tijd Kathasaritsagara Tawney-Penzer I p. 129 evv. ; Indonesiese voorbeelden bij De Vries Volksv. I no. 16 en 66 in de aantekeningen. 93. Nan Tarondi. Si Toga Samosir, Si Radja Pandiangan en hun zuster Nan Tarondi woonden dicht bij het Tobameer. De laatste wordt door een geest meegenomen naar zijn huis in het woud. Haar broers bezoeken haar en krijgen van de geest kleine stukjes bouw materialen, die bij hun thuiskomst in grote hoeveelheden veranderen. Later krijgen ze paarde- en andere luizen, die paarden en andere dieren worden, en zand en kurkuma, dat in zilver en goud verandert,