164

472

wegen met vruchtbomen en plant betel tegen de boomstronken op de akker. — Cod. 5882 no. 21. Boomstronken bekleden, wegen overwelven : Knowles, Folk Tales of Kashmir p. 243. Het raadsel van de lachende vis, ook in de Gajo’se redactie van no. 142, zie Kathasaritsagara Tawney-Penzer 1 p. 46. — Dit verhaal ook als ingevoegde vertelling no. 181 J14. 170. Si Salamat Djanam-djonim moet een vrouw zoeken die anders is dan andere, op straffe des doods als hij ze niet vindt. Hij geeft de meisjes ivoor om als rijst voor hem te koken ; degeen die hem het ivoor niet terug geeft nadat ze hem rijst heeft voorgezet trouwt hij. Zij verklaart ook een vraag van hem naar een huis zonder voorerf en haard. Thuisgekomen wordt hij achtereenvolgens door de kotip, bilal en si amir ontboden, maar zijn vrouw weet ze alle drie te bekoren en in een kist te stoppen. Eindelik komt de radja zelf ; de vrouw rijdt op zijn rug door het huis. Hij loopt beschaamd weg. Si Salamat moet als afkoping van de doodstraf een bunsing met drie baarden geven. Zijn vrouw zegt die te zullen verschaffen, en laat de kist openen waaruit de drie waardigheidsbekleders te voorschijn komen. — OBT no. 32. Een Gajo’se variant van dit verhaal in SHH no. 4. Daar vinden we ook de proef met ivoren rijst, die ook in de Mal. Hikajat Masjhoedoe ’lhakk Ed. Von de Wall p. 63 voorkomt. Andere Indonesiese varianten : Mal. Hikajat Musang Bërdjanggut, zie Winstedt, Literat. of Malay folklore p. 65—66. Sund. TBG 56 p. 44—48; Juynboll Suppl. Cat. p. 53. Voor in dië Kathasaritsagara Tawney-Penzer I p. 32 evv., zie de noot op p. 42. Zie ook Aarne Reg. no. 1730. — De vraag naar huis zonder voorerf en haard behoort bij de raadselachtige gezegden van een jonge man, die door een meisje verklaard worden, zie no. 142 G. De verklaring is hier echtereen andere dan gewoonlik ; meestal slaat het op een hut in het veld, of een moskee ; hier wordt bedoeld een huis zonder huisvrouw. 171. Si Radja Uwen wil een vrouw tijdens de afwezigheid van haar man verleiden. Ze zet hem varkensvlees voor, op verschillende wijzen bereid. Hij moet toegeven, dat de smaak van alle schotels toch dezelfde is. Zo zijn ook alle vrouwen voor een man hetzelfde, zegt ze, waarop hij haar met rust laat en naar zijn eigen vrouw gaat. — BL III p. 44—75 ; Dairi. 172. Saudagar Mudo, in gevangenschap geraakt, wordt door zijn vrouw, die zich als hadji verkleed heeft, bevrijd. — OBT no. 9. Inh. De Vries, Volksv. II no. 140. Het sprookje van de vrouw, die als pelgrim verkleed haar man uit de slavernij gaat bevrijden, is behandeld door Bolte-Polivka III p. 517 evv. Vgl. ook no. 165, waar een zuster als man verkleed haar broer bevrijdt. 173. Si Moget Lilin wordt door de vrouw van zijn guru, die vergeefs getracht had hem te verleiden, belasterd en door zijn moeder verstoten. De huisdieren die hem willen tegenhouden veranderen in