95

403

slachten. Het vlees wordt in een pot gekookt ; die springt uit elkaar en het hele dorp brandt af. — Cod. 5855 no. 19 (op rijm. In de tekst zegt de Steenbok juist: ras ! toem !, maar dit is een fout, daar ras het geluid door de takken en toem de plof op de grond weergeeft). a. Cod. 5893 no. 11 (Dwerghert en Hert), b. Cod. 5871 no. 2 (Dwerghert en Aap; de Aap vraagt uitspraak aan man, wordt gedood), c. Een eigenaardige variant is Cod. 5885 no. 2 : Vorst van de Rijst zeide, dat de doerians vallen : ras ! boek ! Vorst van het Goud zei : boek ! ras ! Ze brachten de zaak voor Datuk Porda So Diapari. Deze overlegde met zijn oudsten. Uit winstbejag gaven ze Vorst van het Goud gelijk. Vorst van de Rijst verhuisde met zijn onderdanen over zee. De mensen stierven van honger. Gezanten werden gezonden om de rijst terug te halen, maar vergeefs. Eindelik gaf de Rijstvorst zijn rintop (jeukverwekkende haren) mee ; die moesten ze in het bloed van ’s konings zoon en dochter dompelen, zaaien en met grote zorg opkweken. Vroeger groeide de rijst n.1. van zelf, zonder dat men er zorg aan hoefde te besteden. De mensen die van de nieuwe rijst aten stierven, gedood door de geesten der geslachte kinderen. Iemand beloerde deze en vernam van hen, dat men ieder jaar als de oogst wordt ingehaald aan hen de eerstelingen (ulu taon) moet geven,met een witte kip voor de geest van de zoon en een rode kip voor de geest van de dochter. Daarom brengt men tans vóór de oogst dit offer. 43. Een rechtvaardig oordeel. Radja Porda So Diapari beslist een geding tussen een Kikvors en een Slang, of de laatste de eerste mag opeten, door te zeggen : lum ! Dit betekent volgens afspraak met de Slang : lulum = slok op ! maar volgens afspraak met de Kikker ; lumpat = spring! De Kikker ontkomt, beide partijen zijn hem dankbaar. — OBT no. 2. 44. De Buffel en de Kwartel. Een Buffel trapt bij ongeluk op de staart van een Kwartel. Deze rukt zich los maar verliest zijn staart veren. Als wraak schopt hij de Buffel de tanden uit de bovenkaak. De Tortel is jaloers op het ronde lichaam van de Kwartel, tot deze de oorzaak verklaart. Tot den huidigen dag hebben de kwartels geen staart en de buffels geen boventanden. — Djalembang Gunung Doli, Surat Parsipodaan no. 2. Een Karo’se redactie is het slot van no. 38 a. Op een andere wijze wordt in no. 174 verklaard, waarom de Kwartel geen staart heeft. 45. De Tijger en de Kat. Een oude Tijger wordt door zijn schoon dochter, de Kat, verzorgd. Ze brengt hem muizen en eekhoorns, waarvan ze eerst de koppen afbijt. De Tijger wordt boos en zweert de Kat vijandschap ; zelfs haar drek zal hij opeten. Daarom begraven de katten haar drek. — Cod. 5855 no. 14.