160

468

Gading ; ijzeren kist) B (tekenen bij de geboorte van Si Moget Radja Buwang. Verwijt bij twist) CD (Hij duikt zelf, komt bij de wortel van de Pahu djonggi, ontmoet daar Boru ni Ranggapuri Matutung, die hem eerst wil doden, maar als hij zijn naam zegt, hem de kist wijst) F. b. Cod. 5883 no. 11: ABD (steelt vliegbaadje van badende hemel- prinses, deze bevrijdt zijn zuster voor hem) F. c. Cod. 3405 p. 107—150 ; Toba : A (Si Tapi Sindar Mata ni Ari) B (Radja Bagundat Baroangin ; verwijt bij twist) C (offer aan boom gebracht, radjazoontje als rolhout gebruikt) D ; zijn verloofde, Si Boru Aek Hadungdungan, gaat mee. Een otter vergezelt hem en vindt de kooi. Strijd met vreemde scheepskapitein Datok Radja Baenon ; ze sluiten broederschap, duiken samen, worden onder de kooi doodgedrukt. Hun lijken drijven naar het eiland Bilang-bilang ; twee prinsessen vinden ze en doen ze herleven. Elk van hen trouwt met een der prinsessen. Radja Bagundat geeft zijn vrouw een handje vol pandan om daar allerlei vlechtwerk van te maken. Ze geeft hem één stuk ijzer om er vele gereedschappen van te smeden. Hij draagt haar op, van één vadem goed tal van kledingstukken te maken. Ze antwoordt : Voordat ik daaraan begin moet ik eerst wat eten ; slacht me dit ei maar eens, maar was het eerst de poten. Met een meesterduiker, die geweldige hoeveelheden vlees en rijst verslindt, gaan ze naar Si Boru Aek Hadungdungan toe, die nog steeds met haar schip bij de oceaannavel ligt. De duiker haalt de kooi op ; Si Tapi Sindar Mata ni Ari wordt bijgebracht. Na een bezoek in Bilang-bilang keren allen naar huis terug ; F (Oom en Tante tot hun hals in de grond begraven), d. Cod. 3417 p. 213—217 ; Toba. e. Cod. 3403 p. 242—251 ; Toba : ABC (mens als rolhout) D (haar verloofde haalt de kist op, na een offer gebracht te hebben aan de waternymf, die hem vasthield) E (rijkdom verworven door dobbelen) F. C. Het bouwen van de prauw, waarbij een offer aan de boom gebracht moet worden, en soms een mens als rolhout wordt gebruikt, heeft parallellen in P o 1 y n e s i ë, zie Dixon p. 61, 68 en p. 318 n. 67. Het komt ook voor in een Gajo’s verhaal, SHH no. 10 ; vgl. bovendien De Vries no. 44 F3. Over offer aan boom zie ook VBG 56, 1 p. 53 n. — De kist wordt in de navel van de oceaan geworpen, zie hierover Bar. Tor. III p. 390, 441. — In b spoelt het lijk van de held aan, en wordt weer levend gemaakt, vgl. Atjeh TBG 57 p. 395; Voor-lndië: Day p. 115. — De onmogelike taken, die de held en zijn vrouw elkaar in b stellen, behoren tot de traditionele aardigheden onder vrijende jongelieden. In Karo heet dit ngerana, zie Wdb. Joustra p. 215 s.v. langkoep. Het is elders een bekend verhaalmotief. Indonesië : Bima BK1 7, II p. 278 ; Filipp. Fansler no. 7 ; Voor-lndië : Parker no. 78. Zie verder Bolte-Polivka I p. 201, II p. 353 en vooral II p. 367. — Held behaalt grote winst met haan, die uit meegenomen ei is gekomen, ook in no. 116 c, en 164. Vgl. Fansler no. 40, en De Vries aant. bij Volksv. no. 53. 163. Sibajak Barus Djahe. Dit verhaal begint ermee, dat de held