114

422

vrede en gaan hun vader halen), d. Si Hapundung, Cod. 3409 p 53—59 • Angkola. Hij ruilt een zak houtskool onder de naam van koopwaar’tegen een paard (no. 185 1). Hij ontvoert een prinses op het paard (no. 191 C). Ze vraagt hem, een vrucht van de djongga- boom te zoeken, die een jaar lang verzadigt. Hij komt bij Si Ruhakrahi (vgl. 99 e), de dochter van een tijger. Ze maakt hem zo klein als een pinangnoot en verbergt hem in haar haarwrong (zie no. 111). Haar vader ruikt een zwartkop, maar vindt hem niet. A (ze schenkt hem twee zoons, Si Arimokanan, die een tijger, en Si Lombukanan, die een mens is) Hij wordt door de bruidegom, wien hij zijn bruid ontroofd had, tot buffelhoeder gemaakt. C (Zijn zoons helpen hem zijn vijand overwinnen). Met hun drieën keren ze naar het woud terug en veranderen in bosgeesten. Van hen stammen de homangs af. e. Met het eind van c stemt overeen Djalembang Gunung Doli, Surat

Parsipodaan no. 15. Indonesië- Drie Sundanese redacties van dit verhaal zijn beschreven door Juynboll, Suppl. Cat. p. 29, 37 en 39. V o o r - I n d i ë : Bompas p. 453 stemt geheel met ons verhaal overeen ; alleen is het moeihke werk waardoor de oudste een prinses verwerft niet het oprichten van een huis maar het doden van een tijger. In de afwijkende redactie op p. 320 evv. zijn de jongen geen mensen maar tijger en kalf. — De held is de zoon van een man en een berin in sommige varianten van Grimm no. 91, zie Bolte-Polivka II p. 300. — De avonturen der twee broers, nadat ze de tijgerin gedood hebben, zijn in de diverse redacties op verschillende wijze uit bekende sprookjesmotieven opgebouwd. Het verdelen van een vuurslag ook in 154 e ; hetzelfde met een klapperdop in een verhaal van Halmahera, BKI 72 p. 218 ; elders met een ring, Filipp. Fansler p. 210 ; aan de verwijzingen aldaar is toe te voegen: Bolte, Zeitschr. d. Vereins f. Volkskunde XX p 66 evv Het gevecht met een everzwijn of garudo ook in verschillende varianten van no. 138, 154 en in no.157. Over de oude vrouw, bij wie de held ook in de Batakse verhalen vaak zijn toevlucht zoekt (b.v. no. 118 », 153 154 d, 155 b) zie men Adriani, Bar. Tor. III p. 398; zulk een figuur is ook Ina ni Si Pandan Rumare, die bij de tuin woont, waar de hemelse prinsessen bloemen plukken (no. 115—117). Ook in de Voor-Indiese sprookjes is zulk een oude vrouw bij een tuin een gewone persoon, b.v. Parker no. 225, Day no. 6, McCulloch, Bengali Household Tales p. 258 noot ; vgl. Kathasaritsagara Tawney-Penzer I p. 22. 87. De rattedochter. Een meisje wordt door een grote rat ontvoerd en in het bos grootgebracht. Een prins vindt haar, neemt haar mee en trouwt met haar. De rat volgt naar het dorp , zij geeft hem te eten maar haar man doodt hem. Haar vader hoort van de rattedochter

en herkent haar. — Cod. 5893 no. 20. a. Cod. 3417 p. 254—255 ; Toba ; hier is het meisje werkelik de dochter van de rat ; nadat haar man haar voor rattedochter heeft uitgescholden loopt ze van hem weg, vgl. no. 84. b. Een dochter van een apin komt voor in Cod. 3417 p. 251—254 ; Toba. Een variant van Rotti is Jonker, Rott. Teksten no. 11, waar eveneens het meisje de dochter van de muis is. Een aap brengt een meisje groot in het